Rok 2026 przynosi bardzo ważną zmianę dla przedsiębiorców korzystających z ulgi Mały ZUS plus. Najistotniejsza nowość dotyczy nie tyle samych warunków wejścia do programu, ile sposobu liczenia okresu korzystania z preferencji. Od 1 stycznia 2026 r. przedsiębiorca, który spełnia ustawowe warunki, może opłacać niższe składki społeczne maksymalnie przez 36 miesięcy w każdym 60-miesięcznym okresie prowadzenia działalności gospodarczej. Co ważne, nowe zasady obowiązują niezależnie od tego, czy ktoś korzystał z ulgi wcześniej, korzysta z niej obecnie, czy dopiero zamierza to zrobić. To oznacza realne ułatwienie dla wielu drobnych przedsiębiorców. Do końca 2025 r. limit korzystania z Małego ZUS plus był dla części firm barierą, która wymagała odczekania określonej przerwy. Od 2026 r. punkt ciężkości przesuwa się na nowy cykl: 36 miesięcy ulgi liczone w ramach 60 miesięcy prowadzenia działalności. ZUS podkreśla przy tym, że pozostałe warunki uprawniające do skorzystania z ulgi nie zmieniły się.
Czym właściwie jest Mały ZUS plus?
Mały ZUS plus to rozwiązanie dla przedsiębiorców osiągających relatywnie niewielkie przychody z działalności. Umożliwia opłacanie niższych składek na ubezpieczenia społeczne, ale nie obejmuje składki zdrowotnej, którą nadal trzeba regulować na ogólnych zasadach. Innymi słowy: ulga zmniejsza obciążenia społeczne, lecz nie obniża składki zdrowotnej.
W praktyce jest to instrument adresowany przede wszystkim do osób prowadzących mniejsze biznesy, dla których pełne składki bywają dużym obciążeniem finansowym. Trzeba jednak pamiętać, że niższe składki dziś oznaczają zwykle niższe świadczenia w przyszłości, na co zwraca uwagę także Zielona Linia.
Kto może skorzystać z ulgi w 2026 roku?
Z Małego ZUS plus mogą korzystać przedsiębiorcy, którzy w poprzednim roku kalendarzowym osiągnęli przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej nieprzekraczający 120 000 zł oraz prowadzili działalność przez co najmniej 60 dni kalendarzowych. To są dwa podstawowe warunki wejścia do ulgi i właśnie one pozostają bez zmian także po wejściu w życie nowych zasad od 2026 r.
Warto też od razu rozwiać częstą wątpliwość: Mały ZUS plus nie jest tym samym co Ulga na start. To dwa różne mechanizmy, które mogą następować po sobie. Przedsiębiorca, który wcześniej korzystał z Ulgi na start i preferencyjnych składek, nadal może w odpowiednim momencie przejść na Mały ZUS plus, o ile spełni ustawowe kryteria.
Kto nie skorzysta z Małego ZUS plus?
Przepisy wskazują dość wyraźnie, kto pozostaje poza ulgą. Nie skorzystają z niej między innymi osoby, które prowadziły działalność w poprzednim roku krócej niż 60 dni, osoby uprawnione jeszcze do preferencyjnych składek od podstawy wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia, a także przedsiębiorcy, którzy w poprzednim roku rozliczali się kartą podatkową i jednocześnie korzystali ze zwolnienia z VAT.
Wykluczenie obejmuje również przedsiębiorców, którzy podlegali ubezpieczeniom z tytułu innej pozarolniczej działalności, na przykład jako wspólnicy spółek, oraz tych, którzy w ramach własnej firmy wykonują te same zadania dla byłego lub obecnego pracodawcy, co na etacie w bieżącym albo poprzednim roku kalendarzowym. Z ulgi nie skorzystają też m.in. twórcy, artyści, osoby wykonujące wolne zawody w rozumieniu przepisów ZUS, wspólnicy określonych spółek czy osoby prowadzące szkoły i placówki oświatowe.
Najważniejsza zmiana od 2026 r.: 36 miesięcy ulgi w każdym 60-miesięcznym okresie
Sedno reformy sprowadza się do nowego liczenia okresu ulgi. Od stycznia 2026 r. przedsiębiorca spełniający warunki może korzystać z Małego ZUS plus maksymalnie przez 36 miesięcy kalendarzowych w każdym 60-miesięcznym okresie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Co więcej, jako pełny miesiąc liczy się każdy miesiąc kalendarzowy, w którym działalność była prowadzona lub ulga była stosowana choćby przez jeden dzień.
To bardzo istotny szczegół praktyczny. Jeżeli ktoś rozpoczął korzystanie z ulgi w danym miesiącu i trwało to nawet tylko przez część tego miesiąca, miesiąc zostanie wliczony do limitu. Taka sama zasada dotyczy 60-miesięcznego okresu prowadzenia działalności.
ZUS wyjaśnia też, że niewykorzystane miesiące ulgi nie przechodzą na kolejny 60-miesięczny cykl. Jeżeli więc przedsiębiorca nie wykorzysta całego 36-miesięcznego limitu w jednym okresie, nie “przeniesie” reszty na następny. Ponowne korzystanie z ulgi będzie możliwe dopiero w kolejnym 60-miesięcznym okresie, o ile nadal będą spełnione warunki ustawowe.
Co z osobami, które korzystały z ulgi przed 2026 rokiem?
To jedna z najważniejszych wiadomości dla przedsiębiorców. ZUS wskazuje wprost, że od stycznia 2026 r. z 36 miesięcy ulgi na nowych zasadach można korzystać niezależnie od tego, czy ulga była wykorzystana przed 2026 r., czy ktoś korzysta z niej obecnie, czy nie korzystał z niej nigdy. W praktyce oznacza to nowe otwarcie dla wielu firm, które wcześniej miały wątpliwości, czy ich dotychczasowa historia korzystania z Małego ZUS plus nie zamyka im drogi do preferencji po zmianie przepisów.
Dodatkowo, jeśli przedsiębiorca do końca 2025 r. nie wykorzystał pełnego limitu, korzystał z ulgi do grudnia 2025 r. i nadal ma do niej prawo od stycznia 2026 r., nie musi się wyrejestrowywać i zgłaszać ponownie z tym samym kodem tytułu ubezpieczenia. W takiej sytuacji w 2026 r. składa tylko właściwe dokumenty rozliczeniowe.
Terminy i formalności – o czym trzeba pamiętać?
Samo spełnienie warunków nie wystarczy. Trzeba jeszcze zmieścić się w terminach zgłoszeniowych. Jeżeli przedsiębiorca prowadził działalność w poprzednim roku kalendarzowym, spełnia warunki, ale dotąd nie korzystał z Małego ZUS plus, powinien przekazać do ZUS odpowiednie dokumenty do 31 stycznia kolejnego roku kalendarzowego. Chodzi przede wszystkim o wyrejestrowanie z dotychczasowego kodu ubezpieczenia i zgłoszenie do ubezpieczeń z kodem właściwym dla Małego ZUS plus, czyli rozpoczynającym się od 05 90 albo 05 92.
Jeżeli warunki do skorzystania z ulgi zaczną być spełnione dopiero po 31 stycznia, na zgłoszenie jest 7 dni liczone od pierwszego dnia, w którym przedsiębiorca nabył prawo do ulgi. Niedotrzymanie terminu ma poważne skutki: w takim przypadku nie będzie można korzystać z Małego ZUS plus przez cały rok kalendarzowy. ZUS potwierdza też, że złożenie dokumentów po terminie oznacza utratę prawa do ulgi za dany rok.
Dlaczego ta zmiana jest ważna dla przedsiębiorców?
Nowe zasady porządkują system i dają większą przewidywalność. Dla mikroprzedsiębiorców oznacza to łatwiejsze planowanie kosztów prowadzenia firmy, zwłaszcza w okresach słabszych przychodów. Uproszczenie polega przede wszystkim na tym, że od 2026 r. ustawodawca jasno wskazuje cykl: 36 miesięcy preferencji w ramach 60 miesięcy prowadzenia działalności. Z perspektywy praktycznej to rozwiązanie bardziej czytelne niż wcześniejsze interpretowanie przerw i limitów. Właśnie ten kierunek potwierdzają zarówno komunikat ZUS, jak i opracowania informacyjne Zielonej Linii oraz administracji samorządowej.
Jednocześnie przedsiębiorcy nie powinni traktować ulgi automatycznie jako najlepszego rozwiązania dla każdego. Niższe składki pomagają w płynności finansowej, ale obniżają podstawę przyszłych świadczeń. Dlatego decyzję o wejściu w Mały ZUS plus warto podejmować nie tylko pod kątem bieżących kosztów, lecz także długofalowego bezpieczeństwa.
Podsumowanie
Mały ZUS plus w 2026 roku nie zmienia swojej podstawowej funkcji: nadal ma wspierać drobnych przedsiębiorców, których roczne przychody nie przekraczają 120 tys. zł i którzy prowadzili działalność przez minimum 60 dni w poprzednim roku. Rewolucja dotyczy jednak sposobu liczenia okresu korzystania z ulgi. Od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje zasada 36 miesięcy preferencji w każdym 60-miesięcznym okresie prowadzenia działalności, przy czym miesiąc rozpoczęty liczy się jako pełny, a niewykorzystane miesiące nie przechodzą na kolejny cykl.
Dla wielu firm to zmiana korzystna i dająca nowe możliwości, ale tylko pod warunkiem dopilnowania terminów i formalności. W praktyce właśnie to będzie decydowało o tym, czy przedsiębiorca rzeczywiście skorzysta z nowych zasad Małego ZUS plus w 2026 roku.
Absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Od 2012 roku zawodowo związany z dziennikarstwem obejmującym tematykę US, ZUS. Współpracowałem z największymi serwisami w naszym kraju, gdzie doskonaliłem swój kunszt zawodowy. Misją moich serwisów jest dostarczanie zrozumiałej wiedzy z zakresu podatków, działalności ZUS. Prywatnie miłośnik długich wędrówek górskich.
Zobacz koniecznie:
Mały ZUS plus 2021 – Co trzeba zrobić, aby skorzystać od 1 stycznia z ulgi mały ZUS plus?
Mały ZUS Plus 2022 – Jakie warunki trzeba spełnić żeby płacić niższe składki?
31 stycznia 2025 upływa termin na zgłoszenia do ulgi Mały ZUS Plus
Jak przedłużyć mały ZUS plus przy działalności na mniejszą skalę?
Mały ZUS od 1 stycznia 2019 r.
„Mały ZUS plus” od 1 lutego 2020 r. – Na czym polega, Jakie dokumenty złożyć, Kto może skorzystać?
Mały ZUS Plus 2023 – ile wynosi i dla kogo?
Ulga dla pracujących seniorów 2026 – jakie warunki trzeba spełnić?
Działalność nierejestrowana w 2026 – legalny sposób na mały biznes bez zakładania firmy
Nowe zasady składania dokumentów, gdy dziecko urodzi się martwe
