Ile wynosi zasiłek chorobowy i komu przysługuje?

Zaktualizowano: 1 kwietnia.2026 r.

W 2026 r. zasiłek chorobowy nie ma jednej stałej kwoty dla wszystkich. Co do zasady wynosi 80% podstawy wymiaru, a 100% podstawy dostaniesz m.in. w czasie ciąży, po wypadku w drodze do pracy lub z pracy oraz przy badaniach i zabiegu związanych z dawstwem komórek, tkanek i narządów. Dla pracownika podstawą jest zazwyczaj przeciętne miesięczne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc choroby, a sam zasiłek przysługuje zasadniczo od 34. dnia choroby w roku kalendarzowym, albo od 15. dnia, jeśli pracownik ukończył 50 lat.

To jedno z najważniejszych świadczeń z ubezpieczenia chorobowego, ale w praktyce wiele osób myli je z wynagrodzeniem chorobowym wypłacanym przez pracodawcę za początkowy okres niezdolności do pracy. Właśnie dlatego przy pytaniu o zasiłek chorobowy w 2026 r. trzeba rozdzielić trzy rzeczy: komu przysługuje, od kiedy jest wypłacany i jak oblicza się jego wysokość.

Czym jest zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy to świadczenie z ubezpieczenia społecznego wypłacane osobie, która stała się niezdolna do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Ustawa zasiłkowa traktuje na równi z chorobą także niektóre inne sytuacje, np. odosobnienie lub kwarantannę na podstawie właściwych przepisów oraz niezbędne badania lekarskie przewidziane dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów.

W praktyce to świadczenie ma zastąpić dochód za okres, w którym z powodu stanu zdrowia nie możesz wykonywać pracy. Nie działa jednak automatycznie w każdej sytuacji. Najpierw trzeba podlegać ubezpieczeniu chorobowemu i spełnić ustawowe warunki nabycia prawa do świadczenia.

Komu przysługuje zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy przysługuje osobie ubezpieczonej, która stała się niezdolna do pracy w czasie ubezpieczenia chorobowego. Gov.pl wskazuje, że dotyczy to m.in. pracowników, osób wykonujących pracę nakładczą oraz innych ubezpieczonych objętych tym ubezpieczeniem, a ZUS wyjaśnia dodatkowo, że przy innych tytułach niż stosunek pracy zasiłek może przysługiwać od pierwszego dnia niezdolności do pracy po spełnieniu ustawowych warunków.

Prawo do zasiłku można mieć również po ustaniu ubezpieczenia chorobowego, ale tylko wtedy, gdy niezdolność do pracy trwa bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia, albo w ciągu 3 miesięcy w przypadku choroby, której objawy ujawniają się później.

Kiedy nabywa się prawo do zasiłku chorobowego?

Co do zasady prawo do zasiłku chorobowego nabywa się po upływie okresu wyczekiwania. Ubezpieczony obowiązkowo nabywa je po 30 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego, a ubezpieczony dobrowolnie po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia. Do tego okresu można doliczyć wcześniejsze okresy ubezpieczenia, jeśli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni albo była spowodowana wskazanymi w ustawie okolicznościami, np. urlopem wychowawczym czy bezpłatnym.

Ustawa przewiduje też wyjątki, gdy prawo do zasiłku przysługuje od pierwszego dnia ubezpieczenia chorobowego. Dotyczy to m.in. absolwentów, którzy przystąpili do ubezpieczenia w ciągu 90 dni od ukończenia szkoły lub studiów, osób, których niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy, oraz ubezpieczonych obowiązkowo z co najmniej 10-letnim wcześniejszym okresem obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego.

Od kiedy ZUS wypłaca zasiłek chorobowy?

W przypadku pracowników zasiłek chorobowy z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje od 34. dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym. Jeśli pracownik ukończył 50 lat, zasiłek przysługuje od 15. dnia choroby w roku kalendarzowym. Za wcześniejszy okres pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia chorobowego finansowanego przez pracodawcę, czyli odpowiednio za 33 albo 14 dni.

To bardzo ważne w praktyce. Wiele osób mówi potocznie, że „jest na chorobowym z ZUS”, chociaż w pierwszym etapie choroby otrzymuje jeszcze wynagrodzenie chorobowe od pracodawcy. Dopiero po wykorzystaniu tego limitu zaczyna działać właściwy zasiłek chorobowy.

Ile wynosi zasiłek chorobowy w 2026 r.?

W 2026 r. wysokość zasiłku chorobowego zależy od podstawy wymiaru, więc nie ma jednej kwoty wspólnej dla wszystkich ubezpieczonych. ZUS wskazuje, że miesięczny zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego wynosi 80% podstawy wymiaru, w tym również za pobyt w szpitalu.

100% podstawy wymiaru przysługuje wtedy, gdy niezdolność do pracy powstała:

• wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy,
• w czasie ciąży,
• wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek, tkanek i narządów albo zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów.

Najprościej mówiąc, wysokość świadczenia zależy od tego, ile wynosi Twoja indywidualna podstawa zasiłku. Dla jednej osoby będzie to kilkaset złotych, dla innej kilka tysięcy złotych miesięcznie. Właśnie dlatego w artykułach o zasiłku chorobowym lepiej mówić o procencie podstawy niż o jednej „stawce na 2026 rok”.

Jak oblicza się podstawę zasiłku chorobowego?

Dla pracownika podstawę wymiaru zasiłku stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Jeżeli choroba pojawiła się wcześniej, przed upływem 12 miesięcy ubezpieczenia, bierze się pod uwagę pełne kalendarzowe miesiące ubezpieczenia.

ZUS podkreśla też, że do ustalenia podstawy przyjmuje się przychód stanowiący podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie chorobowe po odliczeniu potrąconych przez pracodawcę składek na ubezpieczenia społeczne. Gov.pl dopowiada, że za jeden dzień choroby podstawę stanowi 1/30 tej kwoty.

Jak długo można pobierać zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy przysługuje przez okres trwania niezdolności do pracy, ale nie dłużej niż 182 dni. Dłuższy limit, czyli 270 dni, obowiązuje wtedy, gdy niezdolność do pracy jest spowodowana gruźlicą albo przypada w trakcie ciąży.

Jeżeli niezdolność do pracy przypada po ustaniu ubezpieczenia, zasiłek chorobowy przysługuje co do zasady nie dłużej niż przez 91 dni. Ten limit nie dotyczy niezdolności związanej z gruźlicą, ciążą oraz badaniami i zabiegiem związanymi z dawstwem komórek, tkanek i narządów.

Kiedy zasiłek chorobowy nie przysługuje?

ZUS wskazuje wyraźnie, że zasiłek nie przysługuje za okres, za który ubezpieczony zachowuje prawo do wynagrodzenia, a także za okres urlopu bezpłatnego lub wychowawczego. Nie przysługuje również m.in. wtedy, gdy zaświadczenie lekarskie zostało sfałszowane.

W okres zasiłkowy mogą jednak wejść także niektóre dni, za które świadczenie finalnie nie zostanie wypłacone, np. gdy zwolnienie było wykorzystywane niezgodnie z celem lub w czasie zwolnienia wykonywano pracę zarobkową, a naruszenie zostanie stwierdzone w kontroli. To istotne, bo można stracić pieniądze, a jednocześnie zużyć część limitu 182 albo 270 dni.

Czy zasiłek chorobowy przysługuje po ustaniu zatrudnienia?

Tak, ale tylko po spełnieniu ustawowych warunków. Choroba musi trwać bez przerwy co najmniej 30 dni, a sama niezdolność do pracy musi powstać w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego albo w ciągu 3 miesięcy, jeśli chodzi o chorobę, której objawy ujawniają się później.

To rozwiązanie ma duże znaczenie dla osób, którym skończyła się umowa, a stan zdrowia nie pozwala wrócić do pracy. W takim przypadku nie wystarczy jednak samo zwolnienie lekarskie. Trzeba jeszcze spełnić warunki z ustawy dotyczące długości choroby i momentu jej powstania po ustaniu ubezpieczenia.

Najważniejsze informacje w skrócie

1. Zasiłek chorobowy w 2026 r. przysługuje osobie objętej ubezpieczeniem chorobowym, która stała się niezdolna do pracy. Najczęściej wynosi 80% podstawy wymiaru, a 100% podstawy przysługuje m.in. w ciąży, po wypadku w drodze do pracy lub z pracy oraz przy procedurach związanych z dawstwem komórek, tkanek i narządów.
2. Dla pracownika zasiłek z ZUS zaczyna się zwykle od 34. dnia choroby w roku kalendarzowym, albo od 15. dnia po ukończeniu 50 lat. Okres pobierania wynosi maksymalnie 182 dni, a w ciąży lub przy gruźlicy 270 dni.
3. Podstawę zasiłku dla pracownika oblicza się zazwyczaj z przeciętnego wynagrodzenia z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc choroby, więc nie istnieje jedna wspólna „kwota zasiłku chorobowego 2026” dla wszystkich.

Paweł Zacharczuk

Absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Od 2012 roku zawodowo związany z dziennikarstwem obejmującym tematykę US, ZUS. Współpracowałem z największymi serwisami w naszym kraju, gdzie doskonaliłem swój kunszt zawodowy. Misją moich serwisów jest dostarczanie zrozumiałej wiedzy z zakresu podatków, działalności ZUS. Prywatnie miłośnik długich wędrówek górskich.

Zobacz koniecznie:

Zasiłek wyrównawczy – Komu przysługuje oraz ile wynosi? Ile wynosi zasiłek opiekuńczy i komu przysługuje? Zasiłek chorobowy dla żołnierza zwolnionego z czynnej służby wojskowej Zasiłek macierzyński 2026 – komu przysługuje, ile wynosi i jak go uzyskać krok po kroku Zasiłek chorobowy na preferencyjnych zasadach dla niektórych ubezpieczonych Zasiłek pielęgnacyjny 2026 – Co to jest i komu przysługuje? Kiedy przysługuje zasiłek za opiekę nad dzieckiem? Zasiłek pogrzebowy w 2026 r. – ile wynosi? Renta rodzinna wypadkowa 2026 – ile wynosi i komu przysługuje? Ile wynosi renta socjalna w 2026 i komu przysługuje?