Czym jest Fundusz Pracy i kogo dotyczy?

Fundusz Pracy to państwowy fundusz celowy, który pełni kluczową rolę w realizacji polityki rynku pracy w Polsce. Jego środki pozostają w dyspozycji ministra właściwego do spraw pracy, co zapewnia centralny nadzór nad ich wykorzystaniem oraz spójność z aktualnymi priorytetami państwa w obszarze zatrudnienia i aktywizacji zawodowej. Głównym celem Funduszu Pracy jest wspieranie aktywności zawodowej osób pozostających bez zatrudnienia oraz tworzenie warunków sprzyjających stabilnemu funkcjonowaniu rynku pracy. Finansowane z niego działania koncentrują się zarówno na bezpośrednim wsparciu osób bezrobotnych, jak i na inicjatywach, które mają zwiększać ich szanse na powrót do pracy lub utrzymanie zatrudnienia w dłuższej perspektywie.

Czym jest Fundusz Pracy (FP)?

Fundusz Pracy (FP) jest państwowym funduszem celowym, którego środkami dysponuje Minister Rozwoju, Pracy i Technologii. Obowiązkowe składki na FP opłacają pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne, rolnicze spółdzielnie produkcyjne, spółdzielnie kółek rolniczych lub spółdzielnie usług rolniczych i inne osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym lub zaopatrzeniu emerytalnemu.

Kto za kogo płaci składki na Fundusz Pracy (FP)?

Składki na Fundusz Pracy – ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na
ubezpieczenia emerytalne i rentowe (bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19
ust. 1 ustawy o s.u.s.), wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca co najmniej minimalne
wynagrodzenie za pracę  opłacają:

• pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne za osoby:
  – pozostające w stosunku pracy lub stosunku służbowym,
  – wykonujące pracę nakładczą,
  – wykonujące umowy agencyjne lub umowy zlecenia albo inne umowy o świadczenie usług, do których zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, oraz osoby współpracujące z tymi osobami, z wyłączeniem osób świadczących pracę na podstawie umowy uaktywniającej, o której mowa w ustawie z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz.U. z 2021 r. poz. 75),
  – wykonujące pracę w okresie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania,
  – pobierające stypendium sportowe,
  – otrzymujące świadczenie socjalne przysługujące na urlopie górniczym, świadczenie górnicze lub górniczy zasiłek socjalny albo wynagrodzenie przysługujące w okresie świadczenia górniczego, stypendium na przekwalifikowanie lub kontraktu szkoleniowego – przewidziane w odrębnych przepisach,
  – będące żołnierzami zawodowymi lub funkcjonariuszami niespełniającymi warunków do nabycia prawa do emerytury lub renty inwalidzkiej (określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i
  Służby Więziennej) oraz ich rodzin, o ile po zwolnieniu ze służby lub rozwiązaniu stosunku pracy odprowadzono za te osoby składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od uposażenia lub wynagrodzenia wypłaconego w okresie służby lub stosunku pracy na podstawie odrębnych przepisów – obowiązek ten odnosi się do żołnierzy i funkcjonariuszy, którzy zostali zwolnieni ze służby nie wcześniej niż 1 stycznia 2006 r.,
  – będące funkcjonariuszami, które w chwili zwolnienia ze służby spełniają jedynie warunki do nabycia prawa do policyjnej renty inwalidzkiej, w przypadku przekazania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe – obowiązek ten odnosi się do funkcjonariuszy, którzy zostali zwolnieni ze służby nie wcześniej niż 1 stycznia 2006 r.;
• rolnicze spółdzielnie produkcyjne, spółdzielnie kółek rolniczych lub spółdzielnie usług rolniczych – za swoich członków, z wyjątkiem członków, którzy wnieśli wkład gruntowy o powierzchni użytków rolnych powyżej 2 ha przeliczeniowych,
• inne osoby niż wymienione wyżej, które są objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi lub zaopatrzeniem emerytalnym, np. osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą. 

Kiedy nie opłaca się składek na Fundusz Pracy (FP)?

Składki na Fundusz Pracy (FP) nie opłaca się za:

• duchownych,
• osoby, które pobierają zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej,
• osoby, które pobierają, na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych:
  • świadczenie pielęgnacyjne,
  • specjalny zasiłek opiekuńczy,
  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka,
• osoby, które pobierają zasiłek dla opiekuna na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów,
• osoby, które są objęte ubezpieczeniem społecznym rolników,
• żołnierzy niezawodowych w służbie czynnej,
• osoby, które odbywają zastępcze formy służby wojskowej,
• osoby, które przebywają na urlopach wychowawczych oraz pobierają zasiłek macierzyński,
• osoby, które pobierają świadczenie szkoleniowe po ustaniu zatrudnienia na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,
• nianie, czyli osoby, które świadczą pracę na podstawie umowy uaktywniającej, o której mowa w ustawie o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3,
• osoby, które sprawują osobistą opiekę nad dzieckiem, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (z wyłączeniem osób wymienionych w art. 6b ust. 1 tej ustawy – z uwagi na objęcie ich tylko ubezpieczeniem emerytalnym),
• doktorantów z tytułu otrzymanego stypendium doktoranckiego, o którym mowa w art. 209 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
• pracowników o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności zatrudnionych przez:
  • przedsiębiorcę Polskiego Związku Głuchych i Polskiego Związku Niewidomych oraz Związku Ociemniałych Żołnierzy RP,
  • Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi,
  • Zakład Opieki dla Niewidomych w Laskach,
  • zakłady aktywności zawodowej,
• pracowników, którzy wracają do pracy z urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego lub urlopu wychowawczego – składek nie opłaca się przez 36 miesięcy od pierwszego miesiąca po powrocie z takiego urlopu,
• pracowników, którzy ukończyli 50 lat i przez 30 dni przed zatrudnieniem pozostawali w ewidencji bezrobotnych powiatowego urzędu pracy (PUP) – składek nie opłaca się przez 12 miesięcy od pierwszego miesiąca po zawarciu umowy o pracę,
• pracowników skierowanych do pracy przez PUP, którzy nie ukończyli 30 lat: składek nie opłaca się przez 12 miesięcy od pierwszego miesiąca po zawarciu umowy o pracę,
• kobiety, które skończyły 55 lat, i mężczyzn, którzy skończyli 60 lat.

Termin zapłaty składki na Fundusz Pracy (FP)

Składki na Fundusz Pracy obliczasz łącznie ze składkami na Fundusz Solidarnościowy. W deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA wykazujesz je w łącznej kwocie w bloku VII w polu 01. Składkę na FP w całości finansujesz i opłacasz Ty jako płatnik składek. Terminy płatności składki na Fundusz pracy:

• do 5. dnia następnego miesiąca – jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
• do 15. dnia następnego miesiąca – płatnicy posiadający osobowość prawną, m.in.: spółki kapitałowe (spółki akcyjne i spółki z o.o.), spółdzielnie, stowarzyszenia, fundacje, jednostki samorządu terytorialnego, uczelnie wyższe, Kościoły, ZUS, ZOZ, itp.,
• do 20. dnia następnego miesiąca – pozostali płatnicy składek, a więc płatnicy opłacający wyłącznie składki na własne ubezpieczenia (np. wspólnicy spółek), przedsiębiorcy i inne podmioty nieposiadające osobowości prawnej, które zatrudniają innych ubezpieczonych, w tym spółki osobowe (tj. spółki jawne, partnerskie, komandytowe, komandytowo-akcyjne).

Ile wynosi składka na Fundusz Pracy?

Składka na Fundusz Pracy ma ściśle określoną wysokość i zasady naliczania, które wynikają bezpośrednio z przepisów prawa. Obecnie składka na Fundusz Pracy wynosi 2,45% podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Oznacza to, że jej wysokość jest uzależniona od osiąganego wynagrodzenia lub innej podstawy oskładkowania.